Maidir leis an gCúirt Pleanála agus Comhshaoil

An Chúirt Pleanála agus Comhshaoil

Is rannán den Ard-Chúirt í an Chúirt Pleanála agus Comhshaoil a bunaíodh le Treoir Chleachtais a shínigh an tUachtarán Barniville le héifeacht ón 11 Nollaig 2023.

Is é HC137 an Treoir Chleachtais atá ann faoi láthair. Ba cheart do pháirtithe agus do chleachtóirí eolas a chur ar an Treoir Chleachtais seo.

Is é an Breitheamh Humphreys an breitheamh atá i gceannas ar an gCúirt, agus is iad na Breithiúna Holland agus Farrell na Breithiúna eile a shanntar go lánaimseartha don Liosta.

Is é cuspóir na Cúirte próiseáil a sholáthar atá chomh héifeachtúil agus atá ag teacht le ceartas maidir le cibé cásanna pleanála agus comhshaoil, agus cásanna gaolmhara mar a shonraítear thuas, a shanntar nó a ligtear isteach ar an Liosta Pleanála agus Comhshaoil.

Tá an Chúirt Pleanála agus Comhshaoil ceaptha chun gach imeacht pleanála agus comhshaoil Ard-Chúirte a chlúdach, lena n-áirítear na himeachtaí seo a leanas, is cuma cé acu ar tionscnaíodh na himeachtaí bunaidh sa Chúirt Pleanála & Comhshaoil nó ar ligeadh isteach sa Chúirt sin iad nó nár ligeadh:

1. athbhreithnithe breithiúnacha ar chinntí pleanála agus ar chinntí de chineál comhshaoil;
2. urghairí pleanála agus de chineál timpeallachta nó imeachtaí eile arna dtionscnamh san Ard-Chúirt;
3. achomhairc ón gCoimisinéir um Fhaisnéis Comhshaoil/athbhreithnithe breithiúnacha air;
4. Imeachtaí pleanála agus imeachtaí de chineál timpeallachta na Cúirte Cuarda a aistríodh chuig an Ard-Chúirt;
5. achomhairc ón gCúirt Chuarda chuig an Ard-Chúirt ina suí di i mBaile Átha Cliath in imeachtaí pleanála agus imeachtaí de chineál timpeallachta (lena n-áirítear achomhairc maidir le costais na n-imeachtaí sin) (i.e., faoi alt 37 den Acht Cúirteanna Breithiúnais 1936, gan achomhairc chúigeacha a áireamh i gcásanna a éistfear ar fhianaise béil a thabharfar chun na hArd-Chúirte ar Cuaird);
6. athbhreithnithe breithiúnacha ar imeachtaí pleanála agus ar imeachtaí de chineál timpeallachta sna Cúirteanna Dúiche nó Cuarda lena n-áirítear maidir le costais;
7. achomhairc chun na hArd-Chúirte faoi alt 161 den Acht um Rialáil Seirbhísí Dlí, 2015 i leith na gcostas a bhaineann le himeachtaí comhshaoil; agus
8. athbhreithniú breithiúnach ar chinntí maidir le breithniú costas in imeachtaí pleanála agus imeachtaí de chineál comhshaoil.

Ceanglais an Liosta

Tá cleachtóirí dlí agus daoine a dhéanann imeachtaí dlíthiúla a chuimsíonn an Liosta Pleanála agus Comhshaoil dírithe ar athbhreithniú a dhéanamh ar riachtanais an liosta mar atá leagtha amach i dTreoir Chleachtais 137. Féadfaidh an Breitheamh atá i bhfeighil an Liosta nótaí treorach nó feasacháin ina mbeidh ábhar a bhaineann le hoibriú an liosta a eisiúint ó am go ham. Foilseofar na fógraí sin ar an suíomh gréasáin seo.

Tá fáilte roimh aon duine a iarrann rochtain ar éisteacht chianda ar shlí seachas trí nasc a chuirtear ar fáil do pháirtithe agus d'ionadaithe dlíthiúla teagmháil a dhéanamh le Cláraitheoir an Liosta trí [email protected].

Coinníonn Cláraitheoir an Liosta liosta cúrsaíochta. Más mian leat a bheith curtha leis an liosta cúrsaíochta seo, déan teagmháil le [email protected].

Achoimre ar stair na Cúirte Pleanála agus Comhshaoil

I mí an Mheithimh 2020, foilsíodh Clár an Rialtais ina mbeartaítear Cúirt Pleanála agus Comhshaoil a bhunú. Mar réamhtheachtaí do chur chun feidhme an chinnidh sin, i mí Dheireadh Fómhair 2020, bhunaigh an tUachtarán Irvine Liosta Pleanála Tráchtála agus Forbartha Bonneagair Straitéisigh (SID), arna bhainistiú ag an mBreitheamh Humphreys, chun cásanna SID agus cásanna pleanála a ligtear isteach sa Chúirt Tráchtála a chumhdach. Le héifeacht ó thús an liosta, rinneadh foráil i dtreo cleachtais (HC96) maidir le ceanglas le haghaidh croífhorais agóide chun ráitis neamhdhírithe ar fhorais a sheachaint. I mí Eanáir 2021, tugadh isteach le treoir chleachtais athbhreithnithe (HC103) téarmaí réamhshocraithe le haghaidh ordú lena ndeonaítear cead. Bhí leabhar lárnach pléadálacha ag teastáil ó Aibreán 2021. I mí an Mheithimh 2021, tugadh isteach le treoir chleachtais athbhreithnithe (HC107) an ceanglas páipéir a thaisceadh go leictreonach seachas go fisiciúil ar ardán ShareFile na cúirte, agus cuireadh an ceanglas maidir le croíleabhar pléadálacha ar bhonn foirmiúil.

Sannadh an dara breitheamh, an Breitheamh Holland, i mí Dheireadh Fómhair 2021. I mí Aibreáin 2022, cuireadh forbairt chónaithe ar mhórscála leis an liosta trí aguisín a ghabhann leis an treoir chleachtais. I mí Mheán Fómhair 2022, le treoir chleachtais HC114, d’aistrigh an tUachtarán Barniville an fheidhm maidir le cásanna a ligean isteach chuig an liosta ón gCúirt Tráchtála chuig an liosta féin. I mí na Samhna 2022, rinne an Rialtas cinneadh foirmiúil tacú le bunú na Cúirte Pleanála agus Comhshaoil.

I mí Aibreáin 2023, d’athstruchtúraigh treo cleachtais bhreise (HC119) an liosta mar an Liosta Pleanála Tráchtála agus Comhshaoil, agus rinneadh foráil maidir le raon leathan cúrsaí comhshaoil a chumhdófar leis an liosta faoi réir tráchtálachta, chomh maith le rochtain ar fhaisnéis maidir leis na cásanna comhshaoil agus cásanna satailíte/dlíthíocht straitéiseach líomhnaithe in aghaidh rannpháirtíocht an phobail. Bhí na húdaráis le soláthar trí liosta seachas trí chóipeanna iomlána ach amháin i gcás nach raibh siad ar fáil ar an ngréasán. Sannadh an tríú breitheamh, an Breitheamh Farrell, ar an liosta i mí Dheireadh Fómhair 2023.

De bhun chinneadh an Rialtais, bhunaigh an tUachtarán Barniville an Chúirt Pleanála agus Comhshaoil go foirmiúil an 11 Nollaig 2023 (treoir chleachtais HC124). Chuir sé sin deireadh leis an gceanglas maidir le tráchtáil agus cheadaigh sé don Chúirt déileáil le gach cás pleanála agus comhshaoil. Áiríodh ann forálacha chun éilimh ar chosaint costas a bhainistiú ar bhealach ordúil. Cuireadh sceideal treoracha réamhshocraithe san áireamh sa treo cleachtais.

Athmhúnlaíodh Treoir Chleachtais HC124 i mí Aibreáin 2024 chun éisteachtaí maidir le hábhair áirithe ar na páipéir a cheadú le toiliú, agus chun foráil a dhéanamh maidir le cásanna a liostú go huathoibríoch ar an liosta chun dátaí a shocrú tar éis na pléadálacha a chríochnú seachas iad a lua tar éis páipéir freasúra agus ó am go ham ina dhiaidh sin. I mí an Mheithimh 2024, glacadh Treoir Chleachtais HC126, lena bhforáiltear do nósanna imeachta reatha sa Chúirt Pleanála agus Comhshaoil. D’ainmnigh sé an t-iarratasóir mar pháirtí réamhshocraithe bainistíochta doiciméad, agus rinne sé foráil maidir le nós imeachta caighdeánach le haghaidh éisteachtaí (2–3 lá) nó nós imeachta brostaithe (3.5 uair an chloig), go háirithe i ndáil le tionscadail a chumhdaítear leis an treoir maidir le fuinneamh in-athnuaite agus le cásanna áirithe eile.

I mí na Samhna 2024, foilsíodh liosta caighdeánach de na húdaráis ar leathanach gréasáin na Cúirte Pleanála agus Comhshaoil. I mí na Nollag 2024, bunaíodh Grúpa Úsáideoirí le 17 gcomhalta a dhéanann ionadaíocht ar raon leathan páirtithe leasmhara, chun aiseolas agus tuairimí a thabhairt maidir le nósanna imeachta na Cúirte.

I mí an Mhárta 2025, bunaíodh cainéal breathnóireachta beo ar líne ag seoladh gréasáin atá ar fáil go poiblí don phríomhliosta, chun é a chur ar a gcumas do chleachtóirí agus do pháirtithe leasmhara eile féachaint ar imeachtaí go cianda.

I mí Aibreáin 2025, rinneadh leathanach gréasáin na Cúirte a athdhearadh d’fhonn ábhar a fhoilsiú ar bhealach níos soláimhsithe. Seoladh cleachtadh aiseolais ó úsáideoirí freisin d’fhonn feabhas a chur ar eispéireas an úsáideora sa Chúirt.

I mí an Mheithimh 2025, tháinig rialacha nua cúirte don Chúirt Pleanála & Comhshaoil i bhfeidhm, anois Ordú 103 de Rialacha na nUaschúirteanna.

I mí Aibreáin 2026 glacadh Treoir Chleachtais 137. Déantar foráil leis sin maidir le dlús a chur le tionscadail bhonneagair atá suntasach go náisiúnta, soiléirítear raon feidhme leathnaithe an liosta, agus soláthraítear amlínte níos déine do pháipéir lena n-áirítear an ráiteas cáis.